Trần Mạnh Tuấn & Hồng Nhung: Tiên phong đưa Jazz vào nhạc Trịnh

Có người ví nghệ sỹ saxophone Trần Mạnh Tuấn và diva Hồng Nhung là cặp đôi “độc nhất vô nhị” trên sân khấu nhạc nhẹ Việt Nam. Âm nhạc Trịnh Công Sơn là địa hạt của họ, niềm đam mê nhạc Trịnh và cầu nối của nhạc Jazz là chất gắn kết tuyệt vời, truyền lửa cho những sáng tạo có tính tiên phong với dòng nhạc Trịnh ở Việt Nam.


….Truyền tải  nhạc Trịnh Công Sơn qua ngôn ngữ nhạc cụ và giọng ca….


 

 

Tiếng kèn saxophone của Trần Mạnh Tuấn trở thành “chất gây nghiện” với hàng triệu khán giả yêu nhạc Việt Nam. Đam mê nhạc Jazz và những năm tháng du học trên chính quê hương của nhạc Jazz (Mỹ) đã giúp anh thấm sâu hơn Jazz và khi trở về Việt Nam anh đã chơi Jazz trên âm hưởng nhạc dân gian Việt và biến Jazz từ dòng nhạc khó nghe trở nên phổ biến sâu rộng. Nhạc Trịnh Công Sơn được khoắc một chiếc áo mới, khi âm nhạc của ông không được diễn đạt bằng “ca từ” mà bằng  “âm thanh” của tiếng kèn saxophone  đầy chất Jazz của Trần Mạnh Tuấn.

 

 

Trần Mạnh Tuấn chơi nhạc cụ nên anh quan tâm đến giai điệu nhiều hơn ca từ khi biểu diễn nhạc Trịnh Công Sơn. Ngược lại, Hồng Nhung quan tâm nhất lại là ca từ đầy triết lý của nhạc Trịnh mà người hát cần hiểu và thấm nhuần trong từng câu hát. Sự mộc mạc và giản dị trong các bản nhạc Trịnh Công Sơn đã tạo nên những khoảng trống để Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn ngẫu hứng, sáng tạo và phát triển thêm khi trình diễn. Năm 1994, Hồng Nhung bắt đầu tìm hiểu nhiều về Jazz và có những thể nghiệm  với nhiều ca khúc nhạc Việt được trình diễn theo phong các Jazz, khi  “Hạ trắng” được hát theo phong cách Jazz Rock  nhiều khán giả nhạc Trịnh rất sửng sốt nhưng nhạc sỹ Trịnh Công Sơn lại tỏ ra rất thích thú với cách làm mới này, nhưng Hồng Nhung cũng thừa nhận ngay khi đó “không phải bài hát Việt Nam nào cũng biến thành Jazz được”.

 


 

 

Sau thành công rực rỡ với album chạm ngõ nhạc Trịnh mang tên “Bống bồng ơi” (1993) theo phong cách pop và hơi hướng của Blues (một trong những cội nguồn của Jazz), Hồng Nhung đã nối lại mạch chảy cho dòng nhạc Trịnh vốn bị gián đoạn gần 2 thập niên. Hồng Nhung là ca sỹ tiên phong trong việc thể hiện nhạc Trịnh theo phong cách hiện đại, trẻ trung, tươi mới, bừng sức sống nhưng không làm mất đi vẻ đẹp của ca từ và giai điệu âm nhạc Trịnh Công Sơn. Và bước đột phá lớn nhất là khi Hồng Nhung kết hợp cùng Trần Mạnh Tuấn để đưa Jazz vào nhạc Trịnh Công Sơn và khai thác chất dân gian trong âm nhạc Trịnh Công Sơn. Có thể, tiếng kèn của Trần Mạnh Tuấn cũng đã đủ “ma lực” để album nhạc Trịnh Công Sơn mang tên “Hạ trắng” của anh đạt kỷ lục về số lượng tiêu thụ ở Việt Nam với hàng trăm ngàn bản. Nhưng sẽ hoàn hảo hơn khi có một giọng ca đủ phóng khoáng và phiêu linh để gieo ca từ đẹp như thơ của nhạc Trịnh trên mảnh đất màu mỡ của tiếng kèn sacxophone của Jazz mang bản sắc Việt.

 


….. Kết hợp Jazz với chất liệu dân gian trong âm nhạc Trịnh Công Sơn…

Có một quan điểm có tính truyền thống và bất biến trong suy nghĩ của số đông công chúng yêu nhạc Trịnh thế hệ trước: Hát nhạc Trịnh chỉ cần ghita là đủ. Ghita sẽ giúp ca từ  của nhạc Trịnh Công Sơn “độc tôn” phát sáng nhưng tính “quốc tế hóa” sẽ bị thu hẹp bởi rào cản ngôn ngữ. Trần Mạnh Tuấn và Hồng Nhung đã tìm hướng đi mới cho hòa âm và biểu diễn nhạc Trịnh Công Sơn theo phong cách âm nhạc hiện đại trên cái nền của cổ điển.

 


 

 

Phong cách nhạc Jazz đòi hỏi tính ngẫu hứng và phiêu linh rất cao. Khi Trần Mạnh Tuấn kết hợp cùng Hồng Nhung trong “Ru tình” đã đưa những giai điệu và cảm xúc của nhạc Trịnh sang một thiên hướng mới. Kỹ thuật hát nói được Hồng Nhung vận dụng khéo léo để ca từ nhạc Trịnh được nâng niu như những câu thơ đang được đọc bằng giai điệu, hòa quyện cùng tiếng kèn saxophone réo rắt rồi đẩy lên cao trào với cả một đoạn phiêu linh đầy ám ảnh của Hồng Nhung. Người nghe ngập tràn trong cảm xúc, hồi hộp và nín lặng để rồi vỡ òa cảm xúc với những tràng pháo tay vang dội. Trần Mạnh Tuấn và Hồng Nhung đã lái khán giả vào không gian của “đưa võng” với nhiều tâm trạng khác nhau, sự kịch tính được phát triển trong cả một câu chuyện của bài hát. “Ru tình” là đỉnh cao của Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn trong sự kết đôi, thể hiện được đẳng cấp và sự hòa quyện, rất ăn ý mà khán giả vẫn gọi “tuy hai là một”.

 


 

 

Một người trong ban tổ chức của “Liên hoan âm nhạc Châu Á” khi nghe Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn phối hợp biểu diễn ở phòng trà Tiếng Tơ Đồng tại Tp.Hồ Chí Minh đã vô cùng ấn tượng. Ngay sau đó, Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn là hai nghệ sỹ đầu tiên của Việt Nam được họ mời tham dự “Liên hoan âm nhạc Châu Á” (2002) tổ chức tại Singgapo. Phong cách âm nhạc chủ đạo mà Trần Mạnh Tuấn lựa chọn dàn dựng tác phẩm là Blues, Jazz để kết hợp cùng Hồng Nhung trong 4 ca khúc bao quát nhiều dòng nhạc ở Việt Nam : “Inh lả ơi” (dân ca), “Hồ trên núi” (Dân gian đương đại), “Ngày không mưa” (Nhạc trẻ) và đặc biệt là “Ru tình” của Trịnh Công Sơn. Chất phóng khoáng của Jazz, Blues đã được kết hợp tinh tế cùng chất dân gian của nhạc Việt đã phá bỏ rào cản ngôn ngữ để khán giả nước ngoài có thể đắm chìm cùng những giai điệu mang bản sắc Việt.

 

 

 

 

Khi thực hiện album nhạc Trịnh Công Sơn  “Thưở Bống là người” của Hồng Nhung, Trần Mạnh Tuấn đã tìm tòi, khai thác những ca khúc mang âm hưởng dân ca như: “Thưở Bống là người”, “Ra đồng giữa ngọ”, “Cũng sẽ chìm trôi” và “Tiếng thoái lưỡng nan” với những bản phối đầy rung cảm, tươi mới. Chất dân gian của “Thuở Bống là người” được kết hợp đầy ngẫu hứng với Jazz để Bống tung hoành phiêu linh và vũng vẫy trong một không gian âm nhạc có tính mở. Ca khúc “Tiến thoái lưỡng nan”được Trần Mạnh Tuấn phối theo làn điệu dân ca Bắc Bộ khá độc đáo, trên cái nền nhạc đó, Hồng Nhung chậm rãi ngẫu hứng “hát như nói” và những triết lý được bộc lộ một cách tự nhiên và sâu sắc. Đặc biệt, ca khúc “Cũng sẽ chìm trôi” chất dân gian đậm đặc: “Nhật nguyệt í a trên cao. Tôi ngồi ối a dưới thấp…” Hồng Nhung thỏa sức phiêu bồng với Jazz, chút luyến láy ca trù.  Live show nhạc Trịnh Công Sơn – Thuở Bống là người của Hồng Nhung đã giới thiệu được những sáng tạo và thể nghiệm mới của hai người trong mảng ca khúc về thân phận con người của nhạc Trịnh với phong cách âm nhạc gần gũi, giản dị nhưng mới mẻ.

 


 

 

…Trần Mạnh Tuấn – Hồng Nhung: Tỏa sáng cùng nhau trên sân khấu…

 

 


 

Khi biểu diễn trên sân khấu, Hồng Nhung – Trần Mạnh Tuấn luôn biết tạo cảm hứng cho nhau, ăn ý, hòa quyện một cách lạ lùng ngay cả khi gặp sự cố cũng được họ biến hóa linh hoạt đến bất ngờ. Điều đặc biệt nhất để làm nên một cặp đôi “có một không hai” trên khấu Việt là sự tỏa sáng cùng nhau trên khấu, người nghe không còn nhận ra ai là nhân vật trung tâm. Sức hút của Trần Mạnh Tuấn không kém bất cứ ngôi sao đương đại nào ở Việt Nam, biên độ còn rộng hơn. Trong album nhạc Trịnh Công Sơn“Hạ trắng” của Trần Mạnh Tuấn, Hồng Nhung xuất hiện với tư cách khách mời thể hiện ca khúc “Em hãy ngủ đi” cùng tiếng kèn saxophone, vượt qua mọi khuôn khổ, chất ngẫu hứng của chất Jazz đương đại được đẩy lên cao trào với độ vang, khắc khoải, phiêu linh của giọng hát tạo nên một bản tình ca tuyệt đẹp. Rồi những giai điệu của Hạ trắng, Ngủ đi con, Nhớ mùa thu Hà Nội, Cũng sẽ chìm trôi, Thưở Bống là người…đã làm nên thương hiệu đẳng cấp, sang trọng cho sự kết đôi của Trần Mạnh Tuấn – Hồng Nhung trên sân khấu.


 

Dù kết đôi hay trình diễn nhạc Trịnh Công Sơn đơn thì Trần Mạnh Tuấn và Hồng Nhung vẫn bảo đảm được hai yếu tố quan trọng là nghệ thuật và thị trường. Họ luôn là thương hiệu hàng đầu được chờ đón cho những đêm nhạc Trịnh Công Sơn. Hồng Nhung cùng Trần Mạnh Tuấn coi nhạc Trịnh là một phần của sự nghiệp âm nhạc nên họ luôn trân trọng và không ngừng khám phá, sáng tạo để nhạc Trịnh phát sáng với nhiều màu sắc đa dạng. Hồng Nhung gần đây, còn thu một số ca khúc Trịnh Công Sơn trong album nhạc kịch theo phong cách bán cổ điển cùng dàn nhạc giao hưởng, một hình thức hát nhạc Trịnh khá mới mẻ ở Việt Nam.

………………………………………………………………………………….

Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn là những người bạn thân thiết của Trịnh Công Sơn trong 10 năm cuối đời của nhạc sỹ. Nhạc sỹ rất thích tiếng kèn saxophone của Trần Mạnh Tuấn, nhất là khi anh ngẫu hứng thổi sai vài nốt của bài hát nhưng nhạc sỹ lại không thích ca từ của mình bị hát sai. Trần Mạnh Tuấn đã có được 2 bức tranh sơn dầu và 3 bức ký họa chân dung do chính nhạc sỹ Trịnh Công Sơn vẽ tặng. Hồng Nhung ngoài bức hình chân dung Bống, chị còn được nhạc sỹ tặng ba ca khúc Bống bồng ơi, Bống không là Bống và Thuở Bống là người.

Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn hợp tác không chỉ trong công viên nhạc Trịnh Công Sơn, họ còn mở rộng địa hạt sang nhạc Dương Thụ, Quốc Bảo, Thanh Tùng, Bảo Phúc…nhưng sức hút mạnh nhất và cống hiến của hai nghệ sỹ với dòng nhạc Trịnh khi biểu diễn cùng nhau trên sân khấu là nỗ lực sáng tạo để đưa Jazz vào những ca khúc vốn rất ít nốt, đơn giản, mộc mạc. Chất liệu Jazz đã đưa nhạc Trịnh vào một không gian khoáng đạt, mở rộng hơn nhưng vẫn giữ được chất riêng nhiều suy tư, chiêm nghiệm của âm nhạc Trịnh Công Sơn.


 

 

Trong chương trình của huyền thoại âm nhạc thế giới  Bob Dylan tại Tp. Hồ Chí Minh (10/4), Hồng Nhung và Trần Mạnh Tuấn sẽ tham gia biểu diễn nhạc Trịnh Công Sơn với những giai điệu của Ru tình, Thuở Bống là người. Phần trình diễn của họ chắc chắn sẽ gây ấn tượng và những giai điệu truyền thống ngũ cung phương Đông rất mềm mại, tình cảm của nhạc Trịnh sẽ được thổi hồn bằng chất Jazz mang hơi thở đời sống đương đại đầy tươi mới.

 


 

Dấu mốc hợp tác của Trần Mạnh Tuấn – Hồng Nhung:

Năm 1995: Cộng tác trong album “Mê khúc” và năm 1998 cộng tác trong album nhạc Dương Thụ “Bài hát ru cho anh”.

– Năm 1998: Đánh dấu thành công trên sân khấu với “Ru tình” trong live show xuyên Việt  “Trịnh Công Sơn – Dấu chân không năm tháng”;  “Lắng nghe mùa xuân về” & “Cửa sổ mùa đông” (Dương Thụ) trong Duyên dáng Việt Nam 7, 8

– Năm 1999: Trần Mạnh Tuấn hợp tác thành công với Hồng Nhung trong live show xuyên Việt “Hồng Nhung – Bài hát ru 99” với Cửa sổ mùa đông, Ru tình, Tháng tư về, Lắng nghe mùa xuân về….

–  Năm 2000:  Cùng nhau tham gia hàng loạt chương trình lớn như Hoa hậu Việt Nam với “Thưở Bống là người”, sinh nhật Bến Thành Audio với “Lắng nghe mùa xuân về”.

– Năm 2001: Biển diễn “Ru tình” trong đêm trao giải Làn sóng xanh và “Ngủ đi con” trong live show nhạc Trịnh “Như một lời chia tay”.

– Năm 2002:  Là hai nghệ sỹ đầu tiên của Việt Nam được mời tham gia “Liên hoan âm nhạc Châu Á” tại Singgapo cùng nhau biểu diễn 4 ca khúc: Ngày không mưa, Ru tình, Hồ trên núi, Inh lả ơi. Ngoài ra, còn kết hợp biểu diễn Ru tình trong đêm chung kết Hoa hậu Việt Nam.

–  Năm 2003: Kết hợp trong album và live show nhạc Trịnh Công Sơn –  “Thuở Bống là người”  cùng live show “Một ngày mới”

…..

– Những bài hát thành công nhất của bộ đôi Trần Mạnh Tuấn và Hồng Nhung trên sân khấu: Ru tình, Ngủ đi con, Cũng sẽ chìm trôi, Em hãy ngủ đi, Thuở Bống là người, Lắng nghe mùa xuân về, Cửa sổ mùa đông, Chờ em nơi thềm trăng, ….

– Các chương trình xuất hiện, trình diễn cùng nhau: Làn sóng xanh, Một thoáng Việt Nam, Hoa hậu biển, Hoa hậu Việt Nam, Duyên Dáng Việt Nam, Quà tặng âm nhạc VTV3, Dòng thời gian ….cùng  các live show nhạc Trịnh: Như một lời chia tay (2001), Người về Bỗng nhớ (2003), Đồng dao Hòa Bình (2004)….Bóng núi (2011), Huế – Sài gòn – Hà Nội (2011)…..

Mạnh Hải


Chuyên mục: Nhãn: , , ,

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s